مقاله آموزشی 20مو
حروف اضافهٔ زمان at، on و in؛ قاعدهٔ ساده با مثال و تمرین

چرا میگوییم at 8 o'clock اما on Monday و in June؟ با قاعدهٔ «از نقطه تا بازه»، استثناهای at night و on Friday mornings و پنج تمرین با پاسخ، حرف اضافهٔ زمان را درست انتخاب کنید.
وقتی میخواهید به انگلیسی بگویید کاری «چه زمانی» اتفاق میافتد، تقریباً همیشه باید یکی از سه حرف اضافهٔ at، on و in را انتخاب کنید. مشکل اینجاست که در فارسی برای همهٔ این حالتها «در» یا «ساعتِ» را به کار میبریم، پس ذهن ما راهنمای درستی برای انتخاب ندارد و جملههایی مثل in Monday یا at January ساخته میشوند. خبر خوب این است که انتخاب درست تقریباً همیشه از یک قاعدهٔ ساده پیروی میکند: هرچه بازهٔ زمانی کوچکتر و دقیقتر باشد به at نزدیکتر میشوید و هرچه بزرگتر باشد به in. در این مقاله این قاعده را با مثال، استثناهای پرکاربرد، یک گفتوگوی کوتاه و پنج تمرین با پاسخ یاد میگیرید.
قاعدهٔ کلی: از نقطه تا بازه
سادهترین راه بهخاطر سپردن این سه حرف اضافه، مرتبکردن آنها از کوچک به بزرگ است:
- at برای نقطهٔ زمانی؛ یعنی ساعت و لحظهٔ مشخص.
- on برای یک روز کامل؛ یعنی روزهای هفته و تاریخها.
- in برای بازههای بلندتر؛ یعنی ماه، فصل، سال، دهه و قرن.
یک جملهٔ نمونه هر سه را کنار هم نشان میدهد و اگر همین یک جمله را حفظ کنید، در بیشتر موقعیتها پاسخ را پیدا میکنید:
She was born in 2008, on 12 June, at 7 o'clock. — «او در سال ۲۰۰۸، در دوازدهم ژوئن، ساعت هفت به دنیا آمد.»
ترتیب واژهها در این جمله هم آموزنده است: از بزرگترین بازه (2008) شروع میشود و به دقیقترین نقطه (7 o'clock) میرسد. هر بار که مردد شدید، از خودتان بپرسید «این زمان یک لحظه است، یک روز است، یا یک دورهٔ طولانی؟»
at: ساعتها، وعدههای غذایی و لحظههای مشخص
At را برای ساعت دقیق به کار میبریم:
Our English class starts at 8:15. — «کلاس زبان ما ساعت ۸:۱۵ شروع میشود.»
I usually get up at six in the morning. — «من معمولاً ساعت شش صبح بیدار میشوم.»
همین حرف اضافه برای وعدههای غذایی و زمانهای ثابت روز هم استفاده میشود، چون آنها هم در ذهن گوینده نقطهای در روز هستند، نه یک بازهٔ طولانی:
We talked about the exam at lunchtime. — «سر ناهار دربارهٔ امتحان حرف زدیم.»
The school gate closes at break time. — «در مدرسه هنگام زنگ تفریح بسته میشود.»
چند عبارت پرکاربرد دیگر هم با at میآیند و بهتر است آنها را بهصورت یک واحد حفظ کنید: at night، at midnight، at the moment و at that time.
at با سن و با تعطیلات چندروزه
وقتی از سنی حرف میزنیم که کاری در آن اتفاق افتاده، باز هم at میآید، چون سن هم نقطهای روی خط زندگی است:
My brother started learning English at ten. — «برادرم در دهسالگی شروع به یادگیری انگلیسی کرد.»
تعطیلاتی که چند روز طول میکشند هم با at میآیند، چون انگلیسیزبانها کل آن دوره را مثل یک نقطه در تقویم میبینند: at Christmas، at Easter. اما روزهای خاصِ تکروزه با on میآیند: on New Year's Day، on my birthday. همین تقابل را اگر یک بار بفهمید، دیگر فراموش نمیکنید: دورهٔ چندروزه با at، روزِ مشخص با on.
on: روزهای هفته و تاریخها
هر وقت یک روز کامل را نام میبرید، on درست است:
We have a listening test on Wednesday. — «چهارشنبه آزمون لیسنینگ داریم.»
The new term begins on 23 September. — «ترم جدید بیستوسوم سپتامبر شروع میشود.»
یک نکتهٔ مهم که خیلی از زبانآموزان از آن بیخبرند: وقتی بخشی از روز را به یک روز مشخص میچسبانید، کل عبارت با on میآید، نه با in. یعنی in the morning درست است، اما وقتی صبحِ کدام روز را مشخص میکنید میگویید:
I study new words on Friday mornings. — «صبحهای جمعه واژههای تازه میخوانم.»
She called me on Monday evening. — «دوشنبهشب به من زنگ زد.»
به بیان دیگر، به محض اینکه نام روز وارد عبارت میشود، فرمانِ جمله دست on میافتد.
in: ماه، فصل، سال و بخشهای روز
In برای بازههای بلند به کار میرود:
Final exams are usually in June. — «امتحانات نهایی معمولاً در ژوئن برگزار میشوند.»
It rains a lot in winter. — «در زمستان زیاد باران میبارد.»
The app was released in 2021. — «این اپلیکیشن در سال ۲۰۲۱ منتشر شد.»
همچنین برای بخشهای روز — صبح، بعدازظهر و عصر — از in استفاده میکنیم: in the morning، in the afternoon، in the evening. تنها عضو این خانواده که از قاعده بیرون میزند «شب» است که میشود at night. اگر بخواهید یک قاعدهٔ کوچک به خاطر بسپارید، همین است: سهتای اول با in، شب با at.
کاربرد دیگر in: «بعد از چه مدت»
In کاربرد دومی هم دارد که در مکالمهٔ روزمره خیلی به کار میآید: فاصلهٔ زمانی تا رخدادن یک اتفاق در آینده.
The bus leaves in ten minutes. — «اتوبوس ده دقیقهٔ دیگر حرکت میکند.»
I'll finish this unit in two weeks. — «این درس را تا دو هفتهٔ دیگر تمام میکنم.»
دقت کنید که این ساختار دربارهٔ آینده است؛ برای مدتزمانی که یک کار طول کشیده، معمولاً از for استفاده میکنیم: I studied for two hours.
چهار تلهٔ رایج که نمرهتان را کم میکند
۱. گذاشتن حرف اضافه پیش از next، last، this و every. این واژهها خودشان زمان را مشخص میکنند و حرف اضافه نمیخواهند. پس مینویسیم I saw him last Friday. نه on last Friday؛ و We practise every day. نه in every day. این یکی از پرتکرارترین خطاها در بخش «غلطیابی» امتحانهای مدرسه است.
۲. اشتباهگرفتن at night با in the night. عبارت اول به کل شب بهعنوان یک دورهٔ معمول اشاره دارد و عبارت دوم به لحظهای مشخص در میانهٔ شب. مقایسه کنید: She works at night. («او شبها کار میکند.») در برابر The baby woke up in the night. («نوزاد وسط شب بیدار شد.»)
۳. تفاوت on time و in time. اولی یعنی «سر ساعت مقرر» و بیشتر دربارهٔ برنامههای زمانبندیشده مثل قطار و کلاس است؛ دومی یعنی «بهموقع، پیش از آنکه دیر شود». به همین دلیل این جمله کاملاً منطقی است: I didn't get to the cinema on time, but I was in time to see most of the film. — «سر ساعت به سینما نرسیدم، اما بهموقع رسیدم که بیشتر فیلم را ببینم.»
۴. at the weekend یا on the weekend؟ هر دو رایجاند: شکل با at در انگلیسی بریتانیایی معمولتر است و شکل با on در انگلیسی آمریکایی. در امتحان مدرسهای معمولاً همان شکلی را بنویسید که در کتاب درسیتان آمده است، اما بدانید هیچکدام غلط نیست.
یک گفتوگوی کوتاه برای تثبیت
این گفتوگوی کوتاه بین دو همکلاسی، هر سه حرف اضافه را در یک موقعیت واقعی کنار هم میگذارد:
Sara: When is the speaking exam?
Nima: It's on Tuesday, at 10 o'clock.
Sara: Only two days left! Do you practise in the evening?
Nima: Yes, and sometimes at night, before I sleep. What about you?
Sara: I practise on Friday mornings, when the house is quiet.
Nima: Good. Let's meet in ten minutes and practise together.
در این شش جمله، on Tuesday روز است، at 10 o'clock ساعت، in the evening بخشی از روز، at night استثنای شب، on Friday mornings صبحِ یک روز مشخص، و in ten minutes فاصله تا آینده. همین یک گفتوگو تقریباً تمام مقاله را پوشش میدهد؛ چند بار بلند بخوانیدش.
پنج تمرین با پاسخ
هر جای خالی را با at، on، in پر کنید یا اگر حرف اضافه لازم نیست، خالی بگذارید.
- The library closes ___ 6 p.m.
- My cousin got married ___ 3 May.
- We always travel ___ summer.
- I have a private lesson ___ Sunday afternoons.
- She is coming back ___ next week.
پاسخها
- at — 6 p.m. یک ساعت مشخص است، پس at میگیرد.
- on — 3 May یک تاریخ است و تاریخها همیشه با on میآیند.
- in — فصلها بازهٔ بلند هستند و in میگیرند.
- on — چون نام روز (Sunday) در عبارت آمده، کل عبارت Sunday afternoons با on میآید، نه با in.
- هیچ حرف اضافهای لازم نیست — جملهٔ درست She is coming back next week. است، چون next خودش زمان را مشخص میکند.
چطور این قاعده را ماندگار کنیم؟
حرفهای اضافه با حفظکردن فهرست در ذهن نمیمانند؛ با شنیدن و تکرار در جملهٔ واقعی ماندگار میشوند. سه کار ساده کمک میکند: اول اینکه برنامهٔ هفتهٔ خودتان را به انگلیسی بنویسید («کلاس ریاضی ساعت چند؟ چه روزی؟ کدام ماه امتحان دارم؟»)، چون همین کار شما را مجبور میکند هر سه حرف اضافه را کنار هم به کار ببرید. دوم، هنگام گوشدادن به فایلهای کوتاه انگلیسی، فقط روی عبارتهای زمانی تمرکز کنید و آنها را یادداشت کنید. سوم، جملههای درست را بلند تکرار کنید تا آهنگ عبارت در گوشتان بنشیند؛ بعد از مدتی in Monday برایتان «بدصدا» میشود و همین بهترین نشانهٔ یادگیری است.
اگر میخواهید این تمرینها را به شکل مرحلهبهمرحله و با تکرار هوشمند انجام دهید، بخش انگلیسی عمومی 20مو درسهای گرامر کاربردی را با تمرینهای کوتاه ارائه میدهد و مسیر یادگیری 20مو کمک میکند بدانید بعد از حرفهای اضافه سراغ چه موضوعی بروید. برای موضوعهای نزدیک به همین بحث هم میتوانید راهنمای جای درست قیدهای تکرار در جمله را بخوانید که جایگاه واژههای زمانی دیگر را توضیح میدهد، و تفاوت say و tell که خطای رایج دیگری از همین جنسِ انتخاب درست واژه است.
جمعبندی
برای انتخاب حرف اضافهٔ زمان، به اندازهٔ بازه نگاه کنید: ساعت و لحظه با at، روز و تاریخ با on، ماه و فصل و سال با in. چهار نکتهٔ جانبی را هم به خاطر بسپارید: شب میشود at night؛ وقتی نام روز در عبارت باشد on برنده است؛ next و last و every حرف اضافه نمیگیرند؛ و on time با in time یکی نیست. همین چند خط، پاسخ بیشتر سؤالهای حرف اضافهٔ زمان در امتحانهای مدرسه را پوشش میدهد.