مرجع ضمیر در متن انگلیسی را چطور پیدا کنیم؟ راهنمای it، they و this

در یک متن انگلیسی ممکن است جملهٔ اول دربارهٔ یک کتاب باشد و جملهٔ بعد با it شروع شود. اگر ندانید این ضمیر به چه چیزی برمی‌گردد، حتی با دانستن معنی تک‌تک واژه‌ها هم رشتهٔ مطلب را گم می‌کنید. «مرجع ضمیر» همان شخص، چیز یا ایده‌ای است که ضمیر به آن اشاره می‌کند. برای پیدا کردنش کافی نیست نزدیک‌ترین اسم را انتخاب کنید؛ باید شمار، معنی و ارتباط جمله‌ها را با هم بسنجید.

اول ضمیر و چند جملهٔ اطرافش را مشخص کنید

این دو جمله را بخوانید: Mina bought a dictionary. She uses it every day. ضمیر She به Mina و it به a dictionary اشاره دارد. هنگام خواندن، زیر ضمیر خط بکشید و در جملهٔ فعلی و جملهٔ قبل به دنبال گزینه‌های ممکن بگردید. گاهی برای فهم دقیق باید یک جمله عقب‌تر هم بروید. هدف این است که زنجیرهٔ معنی را دنبال کنید، نه اینکه صرفاً واژه‌ها را یکی‌یکی ترجمه کنید.

راهنمای ضمیرهای شخصی در Cambridge Grammar Today توضیح می‌دهد که این ضمیرها اغلب به شخص یا چیزی اشاره می‌کنند که قبلاً معرفی شده است. پس جملهٔ پیشین نقطهٔ شروع خوبی است، اما پاسخ نهایی را خودِ بافت تعیین می‌کند.

شمار و معنی را با هم امتحان کنید

it معمولاً به یک چیز اشاره می‌کند و they می‌تواند به چند شخص یا چند چیز برگردد. برای مثال در The students put their bags on the bus. They were excited.، «هیجان‌زده بودن» با دانش‌آموزان سازگار است، نه با کیف‌ها. بنابراین They به the students اشاره دارد. اما در The students put their bags on the bus. They were heavy.، همین ضمیر به احتمال زیاد به their bags برمی‌گردد. هر دو اسم جمع‌اند؛ این بار فقط معنی جمله به شما کمک می‌کند.

برای آزمون سریع، اسم پیشنهادی را جای ضمیر بگذارید و جمله را دوباره بخوانید. آیا عبارت طبیعی و منطقی است؟ The bags were heavy. منطقی است؛ The students were heavy. در این بافت منظور نویسنده نیست. البته they همیشه نشانهٔ جمع‌بودن مرجع نیست و می‌تواند برای یک شخص با جنسیت نامشخص هم به کار رود؛ پس این قاعده را سرنخ بدانید، نه قانون بی‌استثنا.

وقتی this به یک ایدهٔ کامل برمی‌گردد

در جملهٔ Nima reads for ten minutes every night. This helps him learn new words.، واژهٔ This به یک اسم منفرد مثل night اشاره نمی‌کند؛ منظور کارِ «هر شب ده دقیقه مطالعه کردن» است. اگر آن را فقط «این شب» ترجمه کنید، ارتباط دو جمله از بین می‌رود. در چنین موردی بپرسید: «کدام عمل یا ایده در جملهٔ قبل باعث نتیجهٔ جملهٔ بعد شده است؟»

راهنمای اشاره‌گرها در British Council نیز نشان می‌دهد که this و that می‌توانند به گفته یا ایده‌ای اشاره کنند. پس گاهی پاسخ سؤال «this به چه چیزی اشاره دارد؟» یک عبارت یا رویداد است، نه فقط یک کلمه.

هر it لزوماً مرجع مشخصی ندارد

در It is raining. لازم نیست اسمِ «باران» را در جملهٔ قبل پیدا کنید. این it نقش نهاد صوری دارد و به شیء مشخصی اشاره نمی‌کند. همین‌طور در It is late. دربارهٔ زمان حرف می‌زنیم. اما در I lost my phone. It was new.، ضمیر به my phone برمی‌گردد. راهنمای Cambridge دربارهٔ it این دو کاربرد را از هم جدا می‌کند.

در سؤال‌های درک مطلب، اول بررسی کنید آیا جمله دربارهٔ هوا، زمان یا ساختاری بدون مرجع روشن است. اگر چنین نبود، گزینه‌های جمله‌های اطراف را با آزمون معنی و شمار بسنجید. این کار جلوی یک خطای رایج را می‌گیرد: پیدا کردن مرجعی خیالی برای هر it.

تمرین کوتاه: مرجع هر ضمیر چیست؟

متن زیر را یک‌بار بدون ترجمهٔ واژه‌به‌واژه بخوانید. سپس برای هر ضمیر، مرجع را بنویسید و دلیل انتخابتان را در یک جمله بگویید:

Leila borrowed two books from the library. She put them in her bag. One book was about birds. It had colourful pictures. Leila read a page every morning. This helped her remember new words.

1. She به چه کسی اشاره دارد؟
2. them به چه چیزهایی اشاره دارد؟
3. It به کدام کتاب برمی‌گردد؟
4. This به کدام کار اشاره دارد؟

پاسخ: She = Leila؛ them = two books؛ It = the book about birds، چون تصویرهای رنگی ویژگی همان کتاب است؛ و This = reading a page every morning. برای مورد آخر، کل کارِ خواندنِ روزانه باعث یادگیری واژه‌ها می‌شود، نه خودِ «صبح».

یک روش سه‌مرحله‌ای برای متن بعدی

هر بار با ضمیری مبهم روبه‌رو شدید، این سه کار را انجام دهید: نخست ضمیر و جملهٔ قبل را پیدا کنید؛ سپس گزینه‌های ممکن را از نظر مفرد یا جمع بودن و معنی بررسی کنید؛ در پایان گزینهٔ برتر را جای ضمیر بگذارید و جمله را دوباره بخوانید. اگر هنوز ابهام باقی ماند، جملهٔ بعد را هم بخوانید. متن‌های واقعی همیشه پاسخ را در نزدیک‌ترین اسم نمی‌گذارند و گاهی نویسنده عمداً به یک ایدهٔ کامل اشاره می‌کند.

برای تقویت همین مهارت در متن‌های تازه، پس از این تمرین سراغ راهنمای حدس معنی واژه از بافت بروید و در هر پاراگراف هم مرجع ضمیرها و هم سرنخ‌های معنی واژه را پیدا کنید. اگر می‌خواهید تمرین خواندن را در کنار مهارت‌های دیگر ادامه دهید، مسیر انگلیسی عمومی بیست‌مو را ببینید.